8 min leestijd
person_holding_iphone_calculator

De Belgische fondsenmarkt herstelde merkbaar tijdens het tweede kwartaal van 2020 en recupereerde een aanzienlijk deel van de koersverliezen die optraden tijdens het eerste kwartaal van 2020 ten gevolge van de Covid-19 pandemie.
Daarenboven behielden de beleggers het vertrouwen in de Belgische fondsenmarkt. 

De Belgische fondsensector kende tijdens het tweede kwartaal van 2020 een stijging van 9,4 % voornamelijk door toedoen van koerswinsten opgetekend door de onderliggende activa en in tweede lijn aangevuld door netto inschrijvingen. De koerswinsten gegenereerd door de onderliggende activa tijdens het tweede kwartaal staan in sterk contrast met de koersverliezen die een kwartaal eerder werden opgetekend ten gevolge van de impact van de Covid-19 pandemie op de wereldeconomie en de financiële markten.

Eind juni 2020 bedroeg het netto actief van de in België publiek verdeelde fondsen 209,0 miljard EUR. Tijdens het tweede trimester werd reeds meer dan 60 % gerecupereerd van de daling die zich voordeed tijdens het eerste kwartaal van 2020 ten gevolge van de impact van de Covid-19 pandemie.

Het netto actief van de fondsen die hoofdzakelijk beleggen in vastrentende effecten noteerde een stijging van 4,5 % gedurende het tweede trimester van 2020. Het netto actief van de fondsen die hoofdzakelijk beleggen in niet-vastrentende effecten, zoals gemengde fondsen en aandelenfondsen, steeg tijdens deze periode met 10,9 %.

Binnen de categorie van de gemengde fondsen kenden de pensioenspaarfondsen een stijging van 1,3 miljard EUR gedurende de periode april – juni 2020. De gemengde fondsen kenden de grootste absolute stijging van hun netto actief tijdens het tweede trimester en dit enerzijds door toedoen van koerswinsten opgetekend door de onderliggende activa en anderzijds door netto inschrijvingen. De aandelenfondsen kenden de grootste relatieve stijging tijdens deze periode en dit eveneens door toedoen van koerswinsten opgetekend door de onderliggende activa en netto inschrijvingen.

De voorlopige indicaties voor het derde kwartaal van 2020 wijzen op een aanhoudend herstel van het netto actief van de Belgische fondsensector.

evolutie belgische fondsenmarkt laatste decennium
Evolutie van de Belgische fondsenmarkt gedurende het laatste decennium Belgische fondsenmarkt De Bel

Belgische fondsenmarkt

De Belgische fondsenmarkt wordt gedefinieerd als ‘het in België openbaar verdeeld netto actief van fondsen naar Belgisch en buitenlands recht’. Hierbij rapporteert BEAMA over alle aandelenklassen van de openbare fondsen die in België gecommercialiseerd mogen worden.

Onderzoek van BEAMA toont aan dat de netto activa van de in België publiek gecommercialiseerde fondsen gedurende het tweede kwartaal van 2020 met 17,9 miljard EUR, ofwel 9,4 %, stegen. Hierdoor vertegenwoordigden de in België publiek gecommercialiseerde fondsen eind juni 2020 209,0 miljard EUR.

De stijging van de Belgische fondsenmarkt gedurende de periode april – juni 2020 wordt voornamelijk verklaard door de positieve marktevoluties die optraden tijdens deze periode ten gevolge van het herstel van de financiële markten. Dit herstel komt in reactie op de waardedaling die plaatsvond tijdens het eerste kwartaal van 2020 ten gevolge de Covid-19 pandemie.
De positieve marktevoluties tijdens het tweede kwartaal hebben geleid tot een herstel van de onderliggende activa van de fondsen waardoor deze ondertussen meer dan 60 % recupereerden van de verliezen die optraden tijdens de periode januari – maart 2020.

percentage retail aandelenklassen op belgische fondsenmarkt
Percentage aan retail aandelenklassen op de Belgische fondsenmarkt

De voorlopige indicaties, waarover BEAMA beschikt, voor het derde kwartaal van 2020 wijzen op een aanhoudend herstel van het netto actief van de Belgische fondsensector.

De Belgische fondsenmarkt herstelde merkbaar tijdens het 2e kwartaal van 2020 en recupereerde een aanzienlijk deel van de koersverliezen die optraden tijdens het 1e kwartaal van 2020 ten gevolge van de Covid-19 pandemie. Beleggers behielden het vertrouwen in de Belgische fondsenmarkt.
Johan Lema
Voorzitter BEAMA

Fondsen die overwegend beleggen in vastrentende effecten

Binnen de groep van de fondsen die overwegend beleggen in vastrentende effecten, stegen de activa van de in België gecommercialiseerde obligatiefondsen met 2,5 miljard EUR, ofwel 6,8 %, gedurende het tweede kwartaal van 2020 waardoor ze eind juni 2020 uitkomen op een bedrag van 39,3 miljard EUR. Dit bedrag is hoger dan de toestand per einde 2019 (= pré-Covid-19).

De stijging wordt grosso modo voor 2/3de verklaard door netto inschrijvingen en voor 1/3de door koerswinsten opgetekend door de onderliggende activa.

De netto activa van de monetaire of geldmarktfondsen tekenden een daling op van 0,5 miljard EUR, ofwel 5,6 %, gedurende de periode april – juni 2020.

Deze daling is voornamelijk het gevolg van een technische tussenkomst in de portefeuilles van gemengde dakfondsen. Immers, gegeven de positieve marktbewegingen tijdens het tweede kwartaal van 2020, hebben vermogensbeheerders van dakfondsen hun onderliggende stabiele monetaire fondsen deels ingeruild voor obligatiefondsen en volatielere aandelenfondsen om van het herstel op de financiële markten te kunnen genieten. Anders gesteld, ten gevolge van het eerste herstel op de Covid-19 pandemie wordt de techniek van bodembescherming deels achterwege gelaten door gemengde dakfondsen.

evolutie gecommercialiseerde vermogen laatste decennium
Gedetailleerde evolutie van het gecommercialiseerde vermogen gedurende het laatste decennium Fondsen

Fondsen die overwegend beleggen in niet-vastrentende effecten

Binnen de groep van de fondsen die overwegend beleggen in niet-vastrentende effecten (zoals bv. aandelenfondsen) werden, met uitzondering van de kapitaalbeschermde fondsen, enkel stijgende tendensen opgetekend gedurende het tweede kwartaal van 2020. Deze stijgingen zijn voor 5/6de toe te schrijven aan koerswinsten opgetekend door de onderliggende activa en voor 1/6de aan netto inschrijvingen.

De activa in België van de aandelenfondsen stegen met 7,4 miljard EUR, oftewel met 15,1 %, in de periode april – juni 2020. Deze stijging is voor 3/4de toe te schrijven aan koerswinsten opgetekend door de onderliggende activa en voor 1/4de door netto inschrijvingen. Eind juni 2020 bedroeg het vermogen van de aandelenfondsen 56,2 miljard EUR. De aandelenfondsen bevinden zich momenteel nog 9,6 miljard EUR onder hun niveau van eind 2019 (= pré-Covid-19).

De categorie van de gemengde fondsen (inclusief de pensioenspaarfondsen) tekende een stijging van 8,8 miljard EUR, of 9,5 %, op tijdens het tweede kwartaal van 2020. Deze stijging is voor 90 % toe te schrijven aan koerswinsten die werden opgetekend door de onderliggende activa. Daarmee komt het gecommercialiseerde vermogen van de gemengde fondsen per eind juni 2020 uit op 101,6 miljard EUR, oftewel 4,0 miljard EUR onder hun niveau van eind 2019.

De gemengde fondsen kenden de voorbije jaren een toenemend succes en sinds 2015 vormen ze de grootste activa klasse. Door hun actieve asset allocatie zijn gemengde fondsen zeer geschikt voor het voeren van een risicospreiding-beleid in het kader van MiFID II: zij lenen zich uitstekend tot de afstemming van het product op het risicoprofiel van de cliënten.

Binnen de categorie van de gemengde fondsen kenden de pensioenspaarfondsen een stijging gedurende het tweede kwartaal van 2020 ten belope van 1,3 miljard EUR, of 6,8 %. De pensioenspaarfondsen vertegenwoordigden per eind juni 2020 een bedrag aan netto activa ten belope van 20,2 miljard EUR. Hiermee bevinden de pensioenspaarfondsen zich midden 2020 1,2 miljard EUR onder hun “all time high” bedrag aan gecommercialiseerd vermogen per einde 2019.

Tijdens het tweede kwartaal van 2020 tekenden de pensioenspaarfondsen netto inschrijvingen op ten belope van 151 miljoen EUR.

De fondsen met kapitaalbescherming kenden tijdens het tweede trimester van 2020 een daling van 0,3 miljard EUR en vertegenwoordigden eind juni 2020 een vermogen van 3,9 miljard EUR. Deze beweging is toe te schrijven aan netto terugbetalingen.

Fondsen naar Belgisch recht

1) Openbaar verdeelde fondsen naar Belgisch recht

De openbare fondsen naar Belgisch recht waren eind juni 2020 goed voor een totaal beheerd netto actief van 148,8 miljard EUR. Op datzelfde ogenblik vertegenwoordigden de pensioenspaarfondsen hierin 20,2 miljard EUR, ofwel bijna 1/7de van de openbare fondsen naar Belgisch recht.

De berekening van de gemiddelde return van de pensioenspaarfondsen op jaarbasis per 30 juni 2020 levert volgend resultaat op:

  • Op 1 jaar: -1,1 %
  • Op 3 jaar: +0,8 %
  • Op 10 jaar: +4,9 %
  • Op 25 jaar: +6,1 %

BEAMA heeft een boordtabel omtrent pensioenspaarfondsen ontwikkeld die als bijlage aan dit persbericht is toegevoegd. Dankzij deze boordtabel worden op kwartaalbasis de kerncijfers rond derde pijler pensioenspaarfondsen en hun evolutie op een beknopte manier visueel weergegeven.

2) Niet-openbaar verdeelde institutionele fondsen naar Belgisch recht

Sinds de uitvoerings-KB’s gepubliceerd werden in het Belgisch Staatsblad van 18 december 2007, kunnen investeringsvehikels ontwikkeld worden op maat van institutionele beleggers en dit onder de vorm van “Institutionele ICB met een veranderlijk aantal rechten van deelneming”. Deze institutionele fondsen zijn niet-openbare fondsen die dienen aangemeld te zijn bij de FOD Financiën.

Deze institutionele fondsen dienen niet verward te worden met de openbare fondsen met niet-retail aandelenklassen, die zijn aangemeld bij de FSMA.

Eind juni 2020 vertegenwoordigden de 128 institutionele compartimenten naar Belgisch recht 15,9 miljard EUR aan netto actief. Deze fondsen spreken vele institutionele beleggers aan, mede doordat zij diepgang geven aan de institutionele markten op het vlak van financiële activa en pensioenvorming.

Alle persberichten