9 min read

Digitale betalingen zijn erg populair in België. Steeds meer mensen laten muntstukken en bankbiljetten links liggen en grijpen naar hun betaalkaart of smartphone.

Met ‘digitale betalingen’ bedoelen we kaartbetalingen en mobiele betalingen.  

Dat blijkt uit de laatste Digital Payment Barometer, een studie uitgevoerd door de Vrije Universiteit Brussel in opdracht van de partners Febelfin, Bancontact Payconiq Company, Mastercard, Visa en Worldline. Vanaf 1 juli kunnen de Belgen hun digitale betaalmiddelen ook ten volle benutten, want ze zullen overal in België worden aanvaard. Die datum is voor de partners dan ook een gelegenheid om nogmaals de aandacht te vestigen op de Digital Payment Day, een dag die in het teken staat van digitale betalingen. 

Voor meer informatie, zie het einde van dit persbericht.

  • 84% van de Belgen geeft de voorkeur aan digitale betalingen. 
  • Het aantal contactloze kaartbetalingen is blijven toenemen in de nasleep van de pandemie en nu zijn ze het favoriete betaalmiddel van de Belgen. 
  • In 2022 betaalde 74% van de Belgen ten minste één keer met een contactloze kaart in een fysieke winkel, tegenover 47% vóór de coronacrisis (vóór maart 2020). 
  • De Belgen geven aan ook steeds meer goed vertrouwd te zijn met mobiel betalen via een QR-code.  
  • Ook het aantal Belgen dat minstens één keer in een fysieke winkel een mobiele betaling met QR-code of  wearable (zoals een smartphone, smartwatch...)  heeft uitgevoerd, is gestegen: in 2022 maken 4 op de 10 Belgen er gebruik van, tegenover 3 op de 10 vóór de coronacrisis.
  • Contant geld wordt nog steeds aanzienlijk minder gebruikt vergeleken met vóór de pandemie. 
  • 90% van de Belgen doet online betalingen en gebruikt daarvoor meestal zijn debetkaart. De kredietkaart wordt vooral gebruikt voor grotere bedragen. 1 op 5 Belgen gebruikt mobiele toepassingen om online te betalen. 
  • Vanaf 1 juli zullen consumenten in België in alle winkels en voor vrije beroepen digitaal kunnen betalen. 
  • Die datum is de gelegenheid om nogmaals de aandacht te vestigen op de Digital Payment Day, een dag die gewijd is aan digitale betalingen. 
contactloos betalen

Contactloze kaartbetalingen: een toenemend succes

Sinds de coronacrisis hebben de Belgen hun betaalgedrag aangepast en zijn ze meer en meer overgestapt op digitale betalingen. Eén betaalmethode was bijzonder geliefd: de contactloze kaartbetaling. De populariteit ervan is blijven toenemen en het is nu een gewoonte geworden bij de Belgische consument. Zo heeft bijna driekwart van de Belgen (74%) al minstens één keer met een contactloze kaart betaald in een fysieke winkel, tegenover slechts 47% vóór de pandemie. Bijna drie kwart van de Belgen zegt ook goed vertrouwd te zijn met contactloze kaartbetalingen, tegenover 43% vóór de coronacrisis. 

In tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, zijn het niet de jongeren die er het meest gebruik van maken. De leeftijdsgroepen 35-44 jaar en 55-64 jaar zijn immers het meest enthousiast over contactloos betalen: 81% van hen heeft al minstens één keer contactloos betaald. 

Bovendien is de betaling met een contactloze kaart het betaalmiddel bij uitstek geworden van de Belgen: 40% zegt dat zij van alle aangeboden betaalmiddelen een contactloze betaling verkiezen boven andere methoden.  

Of de trend zich in de toekomst zal doorzetten, is nog maar de vraag, maar het ziet ernaar uit dat contactloze betalingen met een kaart een mooie toekomst tegemoet gaan: 71% van de personen die nog niet contactloos betalen, overweegt dit in de toekomst te gaan doen.

4 op 10 Belgen gebruiken gebruikt mobiele betalingen

Het aantal Belgen dat minstens één keer een mobiele betaling heeft gedaan in een fysieke winkel, is gestegen: in 2022 maken 4 op de 10 Belgen er gebruik van, tegenover 3 op de 10 vóór de coronacrisis. Als we een onderscheid maken tussen de mobiele betaalmogelijkheden, zegt 33% van de Belgen al betaald te hebben via een QR-code in een winkel en 21% via een wearable. 

Als we ons meer specifiek focussen op mobiel betalen via een QR-code, geven de Belgen aan dat ze daar steeds meer vertrouwd mee zijn: 42% in 2022, tegenover 34% in 2021. Mobiele betalingen met een QR-code in fysieke winkels zijn het populairst bij de jongere generaties: 44% van de 16-24-jarigen en van de 25-34-jarigen heeft al op deze manier betaald en dat percentage loopt op tot 48% voor de 35-44-jarigen. 

Mobiele betalingen met een wearable worden vooral gedaan door 16- tot 24-jarigen: 46% van hen zegt op deze manier al eens een aankoop te hebben gedaan. 

Onder 16-24-jarigen is mobiel betalen zelfs de voorkeursbetaalmethode geworden (27%).  

Tot slot wordt verwacht dat het gebruik van mobiele betalingen in de toekomst zal toenemen: bijna de helft van de Belgen (47%) die nog geen mobiele betalingen uitvoeren, is van plan dit in de toekomst wel te doen. 

Contant geld verliest terrein ten opzichte van digitale betalingen

Volgens de resultaten van de enquête geeft 84% van de Belgen de voorkeur aan digitale betalingen. 

Ondanks een lichte opleving van contant geld na het einde van de gezondheidsbeperkingen, blijft het gebruik ervan de laatste jaren dalen. Vóór de pandemie gaf 72% van de Belgen bijvoorbeeld aan in een bepaalde week aankopen contant te hebben betaald, tegenover 59% nu. 

Eén van de redenen daarvoor is dat steeds minder Belgen contant geld bij zich hebben. Belgen hebben nu gemiddeld 55 euro op zak, tegenover 61 euro vóór de coronacrisis. Bovendien heeft 6% van de Belgen nooit contant geld bij zich en heeft 40% niet meer dan 20 euro in zijn portefeuille. 

Vorig jaar was het nog een vraag, maar met de nieuwe editie van onze Barometer weten wij het zeker: de coronacrisis heeft een blijvende impact gehad op het betaalgedrag van de Belgen.
Leo Van Hove
Hoogleraar aan de VUB

Online shoppen blijft stabiel

De Belgen blijven gretig online shoppen. Zo zegt 90% van de Belgen al eens via het internet te hebben gewinkeld. In het algemeen gebruiken zij hiervoor meestal hun debetkaart, ongeacht het bedrag van de aankoop. Kredietkaarten zijn echter populairder voor grotere bedragen. Mobiele applicaties zijn ook een ideaal middel om online betalingen te verrichten: ongeveer 1 op 5 Belgen gebruikt ze om online te betalen. 

1 juli: Digital Payment Day

Vanaf 1 juli 2022 zullen consumenten overal in het land digitaal kunnen betalen. Dat volgt op de nieuwe wet die digitale betalingen veralgemeent in alle handelszaken en bij vrije beroepen. Consumenten hebben nu de keuze: betalen via een digitale betaalmethode of contant betalen. 

Deze nieuwe wet sluit aan bij het veranderde consumentengedrag en biedt handelaren de kans beter in te spelen op de verwachtingen van hun klanten. 1 op 10 Belgen heeft immers al een winkel verlaten waar niet digitaal kon worden betaald. 

1 juli is daarom een goede gelegenheid om de Digital Payment Day opnieuw in de kijker te zetten. Deze ‘dag van de digitale betaling’ is een initiatief van de partners Febelfin, Bancontact Payconiq Company, Mastercard, Visa en Worldline. Het doel hiervan is consumenten aan te moedigen hun aankopen digitaal te betalen, met een kaart, smartphone, horloge of ander wearable. Door digitaal te betalen, help je ook de handelaar om een tekort aan 5 en 10 eurocent muntstukken te vermijden. Door de oorlog in Oekraïne is er immers een tekort aan grondstoffen, waardoor het bijslaan van die muntjes wordt bemoeilijkt. 

Over de Digital Payment Barometer

De Digital Payment Barometer is een compilatie van de resultaten van een onderzoek naar betalingstrends in België door de Vrije Universiteit Brussel. Dit onderzoek werd uitgevoerd binnen de vakgroep Toegepaste Economie (Department of Applied Economics) door Prof. dr. Leo Van Hove, hoogleraar Monetaire Economie, en Dr. Ellen Van Droogenbroeck, postdoctoraal onderzoeker en gastprofessor. In maart van dit jaar werd bij een representatieve steekproef van 1.115 Belgen online en telefonisch gepeild naar hun betaalgewoonten en -voorkeuren. De resultaten werpen een licht op het betaalgedrag van de Belgen en schetsen een beeld van de evolutie van digitale betalingen. De Barometer is één van de initiatieven om zulke betalingen te stimuleren. Hij werd gelanceerd in 2020 en de eerste resultaten werden publiek gemaakt in 2021.

“Vorig jaar was het nog een vraag, maar met de nieuwe editie van onze Barometer weten wij het zeker: de coronacrisis heeft een blijvende impact gehad op het betaalgedrag van de Belgen. Cash kent, zoals te verwachten was, wel een lichte heropleving door de heropening van relatief cashintensieve sectoren zoals de horeca, maar de populariteit van met name contactloze kaartbetalingen en in mindere mate mobiele betalingen blijft toenemen. Om maar een voorbeeld te geven: in de groep van de 55- tot 64-jarigen had vóór corona 40% ooit al contactloos betaald, vorig jaar sprong dat naar 64% en dit jaar is het doorgestegen naar 81%. De groei van de mobiele betalingen komt uiteraard vooral van de jongere leeftijdsgroepen.”  

Leo Van Hove, hoogleraar aan de VUB en tezamen met Ellen Van Droogenbroeck één van de twee academici achter de DPB. 

All press releases